Ankaragücü'nün Ankara'daki Kuruluş Hikayesi

24 Oca 2014


Veli Necdet Arığ dedemizin Ankaragücü'nün 86.yılında yazdığı, MKE Ankaragücü'nün tarihini anlattığı bir kitap geçti elime. İçinde okumaya doyamadığım Ankaragücü'nün tarihi ile ilgili fotoğraflı bilgiler var. Ankaragücü tarihini hem okuyup hemde sizlerle paylaşmak istedim bende. Veli Necdet dedemizi saygıyla analım bu vesile ile. Böyle güzel bir kitabı bizlere bıraktığı içinde teşekkür edelim.

İlk olarak İstanbul'da kurulan Altınörs İdman Yurdu'nun Ankara'daki kurulma hikayesine başlamadan önce futbolcularını kurtuluş savaşında kaybetmiş bir takım olan Ankaragücü'nün, futbol takımında olan oyuncularının nasıl şehit olduklarını yazayım kitaptan.

 "Müfreze erzak ve cephaneleri taşıyan trenin önü bir çoban tarafından kesildi. Kuşkulu ve eli silahlı  müfreze mensupları, çobanın ilerideki köprünün ateşe verildiğini bildirmesi üzerine yapılan değerlendirmede köprünün vagonları taşıyamayacağı sonucuna vardı. 

Müfrezede görevli subaylar vagonlara taksim edilmiş, arka vagondaki erzak ve cephane öndeki vagonlara aktarılmıştı. Makinist Afyonlu Ahmet Zengin'inde görüşü alınarak, lokomotif 500 metre geriye çekildi. Oradan tam sürat,  faryap yapılarak öndeki vagonların karşıya geçmeleri sağlanacaktı. Arkadaki üç vagon karşı tarafa geçirilebilmiş, köprü ile birlikte çaya uçan dört ve beşinci vagonlarda görevli Altınörs İdman Yurdu futbolcusu iki subay, öndeki son üç vagonu diğer vagonlara bağlayan kancayı çözerek vagonları kurtarmalarına rağmen, kendilerini kurtaramayarak vagonlarla birlikte çaya uçmuş ve şehit olmuşlardı."


Kazım Bey - Altınörs İdmanyurdu Başkanı
Kazım Bey - Altınörs İdmanyurdu ilk Başkanı
"Altınörs İdmanyurdu Ankara'da tekrar kuruluyor;"

Atatürk'ün 29 Ekim'de Cumhuriyeti ilanından sonra ilk spor teşkilatının kurulması için girişimler başladı. Spor Teşkilatı Yönetmeliği üzerinde yapılan çalışmalar sonucu "İdman Cemiyetleri Muvakkatesi" adı ile geçici bir heyet oluşturulmuştu. Bu heyetin çalışmalarını tamamlaması üzerine "Osmanlı İdman Cemiyetleri İttifakı" adı altında ilk spor örgütü kuruldu.

Futbolcularının birçoğunu savaşlarda şehit veren Altınörs İdmanyurdu mensupları, Mustafa Kemal Atatürk'ün çağrısı üzerine Ankara'ya geçmişlerdi.


"Mustafa Kemal Atatürk'ün çağrısı üzerine Ankaraya geçmiş bulunan Altınörs İdmanyurdu mensupları, bir taraftan cepheye cephane yetiştirmek için geceli gündüzlü çalışırken spor tutkularını da yenemiyorlarlardı.

Aralarında yaptıkları görüşmede, Altınörs İdmanyurdu'nu Ankara'da bu defa "ANADOLU TURANSANATKARANGÜCÜ" adı altında tekrar faaliyete geçirmeye karar verdiler. Sonraki katılımlarla kulüp oldukça güçlenmişti. Kulübün ilk yönetim kurulu şöyle oluştu:

Reis: Yarbay Mehmet Nuri Altınok (Tamirhane müdürü)
Aza: İbrahim Bey (Fen ve Sanat şubesinde muayene müdürü)
Aza: Ali Tunalı (Silah fabrikası montaj şefi. TBMM'de eski işçi milletvekillerinden)
Aza: Şükrü Recep
Kaptan: Nuri Tahsin

Kulübün renkleri 1910 yılında İstanbul'da kurulmuş olan Altınörs İdmanyurdu'nun renkleri ile aynı idi. Yani yeşil-sarı. Forma şekli bu defa iki yerine aynı renklerden oluşan dört parça idi. Sol tarafa gelen çeyrek yeşil parçanın göğüs kısmında altın sarısı bir örs ve çekiç tutan bir el bulunuyordu.

İsmet paşa'da bir kahvehane, kulüp binası olarak kullanılıyordu.



Ankara'da ilk defa forma giyen ANADOLU TURANSANATKARANGÜCÜ futbolcuları Yıl: 1922-1923
Soldan sağa (ayaktakiler): Şevki, Nuri Tahsin, Emin Abidin Ünlü, Galip Eldem, Şaban, Memduh Eldem, İbrahim Somçelik.
(Oturanlar): Rıfat Taşpınar, Kazım, Mustafa


Hasan Muhittin - Turan Sanatkarangücü ilk başkanı
Sıra Turan Sanatkarangücü'nde...

"İmalat-ı Harbiye  Esliha tamirhanesinde çalışan eski Altınörs İdmanyurdu Kulübü mensuplarının, kulüplerini Ankara'da Anadolu Sanatkarangücü adı ile tekrar kurmaları üzerine Ankara'ya geçmiş olup, İmalat-ı Harbiye tamirhanesinde çalışan demir usta ve işçileri de kulüplerini tekrar canlandırmak istediler. Süratle yapılan hazırlıklar sonunda büyük zafer şenliklerinden de duygulanarak onlar da Turan Sanatkarangücü kulübünü yeniden kurarak faaliyete geçirdiler. 

Kulübün ilk yönetim kurulu şu isimlerden oluştu:

Reis: Yarbay Mehmet Nuri (Altınok)
Aza: İhsan Ali (Tekvar) (İmalat-ı Harbiye Umum müdürlüğü bursu ile Almanya'da staj görmüş, yurda dönüşte insiharlar idaresinde görev almıştır.)
Aza: Hasan Rasim Gökırmak (Fişek fabrikasında baş ressam)
Kaptan: Abdülkadir (Tamirhane Demir bölümünde ustabaşı) 

Turan Sanatkarangücü'nde kendilerine reis olarak Tamirhane müdürü Topçu Albay Mehmet Nuri'yi seçmişti. Mehmet Nuri böylece iki kulübün de başkanlığını yapıyordu.

Turan Sanatkarangücü'nün forması demirin koyu lacivert'inden esinlenerek parçalı koyu lacivert-beyaz olarak benimsenmişti. Kumpasın ağzında çekiç olan arması ise aynen bırakılmıştı. 

Turan Sanatkarangücü'nün lokali Cebeci Dörtyol'da şimdiki doğumevinin karşısında idi."

Veli Necdet ARIĞ
Gazeteci Yazar - Araştırmacı
MKE Ankaragücü Belgeseli

Yukarıda Ankaragücü'nün Ankara'daki kurulma hikayesini, Veli Necdet dedemizin kaleme aldığı kitaptan yazdık. Bazı bölümleri internette mevcut ve yine bu kitaptan alınmış. Biz derleyip toparladık ve birazda fotoğraf ekledik. Bir sonraki yazıda Ankara'daki ilk maçı ve ilk deplasman maçımızı yine Veli dedemizin kitabından alıntı yaparak yazacağız. Veli dedemizi tekrar saygıyla anıyoruz, bir sonraki yazıda görüşmek üzere.

0 yorum:

Yorum Gönder